Digitale transformatie: praktijkvoorbeeld uit de zorg

Digitale transformatie is pas succesvol wanneer organisaties ook echt anders gaan werken. Veranderingen in de bedrijfscultuur zijn hard nodig. Denk niet dat een nieuwe applicatie, hoe nuttig ook, meteen door alle medewerkers wordt omarmd. Soms blijven digitale tools liggen zonder dat iemand ze gebruikt. Zeker in de zorg is het heel onverstandig innovaties over de schutting te gooien en te hopen dat iedereen ze spontaan gaat gebruiken. Wie vernieuwingen wil doorvoeren moet zich realiseren dat de adoptie niet vanzelf gaat.

Philip Blumendal, manager organisatieondersteuning bij zorgorganisatie Lievegoed, is daar heel stellig over. Vijf jaar nadat deze landelijke aanbieder van geestelijke gezondheidszorg begon met zijn digitale transformatie, erkent Blumendal ruiterlijk de impact ervan te hebben onderschat. Digitale transformatie behelst een fundamentele verandering in de werkwijze. Lievegoed had zich meer moeten richten op de ondersteuning van de zorgprofessionals, realiseert hij zich nu. 

Onvoorzien

De nieuwe manier van werken had voor Lievegoed namelijk veel meer gevolgen dan was voorzien. Blumendal: 'Achteraf hadden we direct in het begin veel meer moeten inzetten op training en het vergroten van de kennis bij ons personeel.' Hij constateert een groot verschil tussen de traditionele manier van werken en het werken in de cloud. Werknemers hadden er moeite mee bepaalde gewoontes los te laten. 

De invoering van zorginnovaties wordt bemoeilijkt door gebrek aan kennis, budget en menskracht. Voor het begeleiden van de digitale transformatie zijn geschikte mensen nodig. Volgens Vinood Mangroelal, KPN’s vice president sales op gebied van de gezondheidzorg, ontbreekt het daar in de zorg aan. Het kost al moeite om zorgmedewerkers te vinden, laat staan gekwalificeerde IT-professionals. 

Uitbesteding ICT-diensten

Gebrek aan IT’ers was voor Lievegoed vijf jaar geleden de reden om met KPN te gaan samenwerken, een partnerschap dat onlangs met vijf jaar is verlengd. Als gespecialiseerde partner neemt KPN deze zorginstelling taken uit handen die niet tot haar kerndiensten behoren. De gehele ICT-omgeving is inmiddels aan KPN uitbesteed en de zorggroep werkt tegenwoordig volledig in de cloud.  

'Deze transformatie heeft de kwaliteit van de zorgverlening verbeterd', stelt Blumendal. Het gebruik van gestandaardiseerde applicaties heeft bijvoorbeeld de dossiervorming veel secuurder gemaakt. Omdat iedereen op dezelfde wijze werkt, is er minder kans op fouten. Ook de overdracht is vereenvoudigd. Een belangrijk voordeel van de cloud is dat de zorgmedewerkers nu altijd en overal over de juiste informatie kunnen beschikken. Ze hebben veel sneller de beschikking over accurate medische gegevens. Ook het werken met vaste methodieken werpt zijn vruchten af. 

Houd het beheersbaar

Marieke Snoep, directeur KPN Zakelijke Markt, ziet de wereld in rap tempo digitaliseren. 'Er is ontzettend veel mogelijk', zegt zij: 'Dat maakt dat organisaties goed moeten nadenken over wat ze digitaliseren en hoe ze dat aanpakken.' Bij Lievegoed is men zich daarvan bewust. Voor de zorg worden steeds meer applicaties ontwikkeld. De verleiding is groot om als een veelvraat allerlei software binnen te halen. 

Maar volgens Blumendal is het een enorme uitdaging alles beheersbaar te houden. Hij kan onmogelijk voldoen aan alle verzoeken die mensen op dat gebied hebben. De gekozen applicaties moeten wel in het bestaande IT-landschap passen. Niet alleen vanuit de eigen organisatie komen veranderingen, ook leveranciers kunnen wijzigingen afdwingen, bijvoorbeeld een nieuwe manier van authenticatie. 

Gebruiksgemak prioriteit

De zorggroep Lievegoed weegt vernieuwing af tegen beheersbaarheid en werkbaarheid. Het gebruiksgemak staat hoog op de agenda. Volgens Blumendal is de technische kant van een digitaliseringstraject vaak wel te behappen. Een IT’er heeft bijvoorbeeld niet veel moeite met de overgang van een fileserver naar SharePoint. In een half uur is dat uitgeplozen. Maar voor de niet-technische medewerkers kan dat echt heel lastig zijn. Een goede training is cruciaal. 'Hoe beter en frequenter we onze mensen trainen des te sneller gaan ze het daadwerkelijk gebruiken.'

Volgens Mangroelal moeten zorgmedewerkers zonder problemen kunnen profiteren van een digitale omgeving. 'Zorgmedewerkers hebben het al zwaar genoeg. Ze komen soms in heel pijnlijke en precaire situaties. Dan moeten ze zich geen zorgen hoeven te maken over hun digitale werkplek.' De KPN-expert vindt dat een goed digitaliseringstraject drie voordelen moet bieden: gemak, efficiëntie en kostenreductie. Blumendal vindt dat de kostenvermindering wel realistisch moet worden benaderd. Vaak worden de kosten voor beheer over het hoofd gezien. 

Bij Lievegoed kan dankzij technologische vernieuwingen beter zorg worden aangeboden. Blumendal noemt als voorbeeld de epilepsiemat. Daarin zitten sensoren die een aanval kunnen detecteren. Op een dashboard zien de medewerkers precies wie waar een aanval krijgt. In de GGZ-instellingen kunnen systemen voor persoonsalarmering het personeel tijdig waarschuwen wanneer agressieve cliënten dreigen uit te barsten. De veiligheid van de medewerkers is daarmee gebaat. Dergelijke innovaties maken het werken in de zorg ook aantrekkelijker. 

Meer weten?

Neem contact op met onze zorgexperts.

Neem contact op

Beeld en artikel zijn tot stand gekomen in commerciële samenwerking met FD Mediagroep Effect.

Gerelateerde artikelen