11 februari 2019 3 min Auteur: Redactie

Augmented reality steeds vaker toegepast in de zorg

Augmented reality (AR) begint langzaam maar zeker voet aan de grond te krijgen in de medische wereld en de zorgsector. Brillen die realtime een laag informatie leggen over het beeld dat de drager te zien krijgt worden geleidelijk aan een vertrouwd verschijnsel. De techniek ontwikkelt zich nog, maar de vooruitzichten zijn gunstig. Meer dan virtual reality (VR) dat vooral in de consumentenmarkt terrein wint, schiet AR wortel bij bedrijven en instellingen.

In de gezondheidszorg groeit het aantal toepassingen. Chirurgen krijgen tijdens operaties hulp van de HoloLens van Microsoft. Ze zien op basis van eerder gemaakte CT-scans precies waar de bloedbanen en spiergroepen van een patiënt lopen. Ook bij de opleiding en training van medicijnenstudenten bewijst dit soort technologie haar nut.  

Proeven

Sinds 2016 doet KPN kleinschalige testen, met name in de zorg. De resultaten van drie AR-cases zijn bemoedigend. Bij de langdurige wondzorg hebben het Streekziekenhuis Koningin Beatrix in Winterswijk en thuiszorgorganisatie Careaz inmiddels veel ervaring opgedaan met zowel de Google SmartGlass als de M100 van Vuzix. Onlangs is de zorggroep ’s Heeren Loo gestart met AR om de toepasbaarheid ervan in de gehandicaptenzorg te toetsen.

Het Brandwondencentrum Groningen heeft ervaring opgedaan met AR bij de spoedeisende behandeling van brandwonden. Het delen van beelden en protocollen versnelt de behandeling van de patiënt. Naast kunstmatige intelligentie en het Internet of Things (IoT) behoort AR tot de technologieën die de productiviteit en de kwaliteit van de gezondheidszorg kunnen verbeteren.  

Ingrijpen

Managing business consultant Arthur Groenendijk van KPN: “De klanten van KPN willen via eerdergenoemde projecten ervaren welke effecten deze nieuwe technologie heeft op de processen en medewerkers.” Deze klanten wachten niet af tot de technologie is uitontwikkeld, maar toetsen hun eigen wendbaarheid kleinschalig met projecten. Door het stapsgewijs toepassen van de functionele mogelijkheden die de AR- technologie biedt, in de communicatie tussen bijvoorbeeld een AR-bril en het platform, leren onze klanten de impact op de bedrijfsvoering kennen. Juist door de kleinschaligheid leert de organisatie, naast de reguliere bedrijfsvoering. Vervolgens kunnen ze snel opschalen zodra dit mogelijk is, waarbij de opgedane ervaringen op de assen Process – People – AR technologie worden ingezet.

AR omvat meer dan het opzetten van een bril, medewerkers moeten leren om te gaan met de nieuwe apparatuur. Ze staan niet langer alleen in het veld, maar er ontstaat een wisselwerking met experts in het ziekenhuis, die op hun beurt ook anders leren werken. Anderen kunnen meekijken en dat is vaak nog wel even wennen.  

Adoptie

Groenendijk: “De privacy moet goed worden geregeld: de cliënt moet erop kunnen vertrouwen dat aan de andere kant van de lijn vertrouwelijk wordt omgegaan met diens gegevens. Hiervoor zijn formele waarborgen nodig, de mantelzorgers en de cliënt moeten hun akkoord geven. Ook de informatiebeveiliging is een issue.”

KPN ICT Consulting begeleidt de klantorganisaties met het programmamanagement, de levering van de juiste infrastructuur, de keuze van de platformpartners en AR-brillen. Business consultant Aviva Tierolf van KPN: “Voor een brede inzetbaarheid van de AR-technologie zijn connectiviteit en reductie van latency van groot belang. 5G en glasvezel zorgen ervoor dat de vertraging minimaal wordt in de communicatie tussen de brildrager en de thuisbasis die op afstand meekijkt.” KPN werkt met meerdere platformpartners en leveranciers van AR brillen, zoals Vuzix.

Techniek

Groenendijk en Tierolf zien de techniek snel vooruitgaan. De batterij houdt het langer vol, dus de capaciteit is niet meer zo’n groot probleem. Door de accu links en een kleine boordcomputer rechts te plaatsen en deze met een kabeltje te verbinden is de gewichtsverdeling verbeterd. De bril zit daardoor comfortabeler en bij een val blijft de bril om de nek zitten.

Een voordeel is ook dat de brildrager en de persoon die op afstand meekijkt en aanwijzingen geeft, realtime hetzelfde zien. Zo’n combinatie van een bril en een kleine computer houdt beide handen vrij, bij de behandeling van wonden is dat natuurlijk een enorm pluspunt. Skypen is geen alternatief, omdat je daarbij een smartphone of computer moet vasthouden. Met een bril kun je op afstand goed meekijken, iedereen ziet hetzelfde beeld.

Giganten

Microsoft en Google doen veel ontwikkeling in AR en zijn hierdoor belangrijk voor de aanstaande opschaling van tools en functionaliteit in AR. Een vervolg op de Google SmartGlass wordt via een beperkt partner netwerk aangeboden voor de zakelijke markt. Nog niet zeker is of deze giganten met functionele platformen komen, dan wel een ontwikkelplatform bieden voor marktspelers. Een vrij onontgonnen terrein is dat van de software voor de analyse van data die via AR binnenkomt. Uiteindelijk zullen nieuwe businessmodellen aan AR-diensten worden gehangen. 

Arthur Groenendijk: “De KPN-dienstverlening tijdens de projecten is daar al op voorbereid: het aanbieden van de technologische oplossing, adoptie en procesoptimalisatie bij de klantorganisatie is integraal onderdeel van het project, voor een vaste prijs per account per maand. Hierdoor kan de klant flexibel ervaring opdoen met AR. Hoe de strategische koers van KPN inspeelt op AR en de impact op nieuwe businessmodellen is nog niet in detail uitgewerkt.”

Projecten

Bij de spoedeisende wondzorg In Groningen lijken de investeringen zich snel terug te betalen. Het is goedkoper om specialisten op afstand al in de ambulance te laten meekijken, dan ze in een helikopter te laten overvliegen. Bovendien scheelt het tijd. Zeker bij brandwonden is het belangrijk om meteen de juiste behandeling te kiezen, de snelheid van de wondbehandeling is cruciaal. Bovendien kan het ziekenhuis alvast de verdere behandeling voorbereiden. 

Het project van het ziekenhuis in Winterswijk en Careaz draait om chronische wondverzorging. Het blijkt een groot voordeel de cliënt in zijn eigen omgeving te helpen. Dit wordt als prettig ervaren. Een bijkomstigheid is dat de wondconsulent op afstand een oordeel kan vormen over de situatie in de woning. Een vervuilde omgeving kan de genezing van de wond belemmeren. In heel Nederland werkt de zorg met chronische wondzorgprogramma’s, waarbij de samenwerking tussen thuiszorgorganisaties en ziekenhuizen door de inzet van AR kan worden verbeterd. Juist omdat zorg mensenwerk blijft, kan de inzet van technologie hierin ondersteunen door het meekijken op afstand, het meesturen van protocollen of het maken van foto’s.  

’s Heeren Loo laat artsen meekijken door de ‘ogen’ van het verzorgend personeel dat bij de cliënt aanwezig is. Mogelijk afwijkend gedrag van een cliënt als de behandelende arts niet fysiek aanwezig is, kan dan toch worden geregistreerd en besproken. Via de bril ziet de arts hoe de cliënt in thuissituaties reageert en het is mogelijk om elkaar in de ogen te blijven kijken. De zorggroep is hiermee begonnen in de regio’s Noordwijk en Ermelo. Als de proef slaagt, volgt opschaling.

KPN Technology Book

Wilt u meer weten over de tech-trends die uw bedrijf en de samenleving veranderen? Download gratis het Technology Book van KPN.

Gerelateerde artikelen